Porządnie sprawdzamy każdy temat.

Edytorzy

Anuluj
Artykuł na podstawie 62 źródeł. Ulepszony 2 razy dzięki Waszym podpowiedziom.

Zbieramy dla Was wiedzę korzystając z rzetelnych źródeł i badań. Nie zawsze jesteśmy w stanie dotrzeć do wszystkich informacji, dlatego liczymy na Waszą pomoc.

Dzięki Waszym podpowiedziom artykuły Mózgów są ulepszane i aktualizowane, podobnie jak artykuły Wikipedii.

Najbardziej pomocne Mózgi

  • pomógł 51 razy
    cerris
  • pomógł 27 razy
    gorgiasz
  • pomógł 10 razy
    Rol
  • pomógł 10 razy
    Agnieszka
  • pomógł 3 razy
    anonimowy Mózg
  • pomógł 2 razy
    ToPP
  • pomógł 2 razy
    Michał Klu
  • pomógł 1 razy
    ama
  • pomógł 1 razy
    Jan Kowalski
  • +4

Pomagaj ulepszać artykuły dodając swoje podpowiedzi!

Czy dezodoranty i antyperspiranty są bezpieczne dla zdrowia?

ostatnio ulepszony 17 listopada 2016, 15.49

Pokaż zmiany
W skrócie
Podpowiedz coś

W chwili obecnej nie ma naukowych podstaw, aby kwestionować bezpieczeństwo dezodorantów i antyperspirantów, ale jednocześnie kosmetyki te często zawierają składniki, które mogą mieć szkodliwy wpływ na nasze zdrowie. 

Najwięcej kontrowersji związanych jest z powszechnie występującym w kosmetykach i żywności aluminium - mało jest rzetelnych badań na ten temat. Ciągle nie została wyjaśniona relacja aluminium z chorobą Alzheimera. Najprawdopodobniej, zwłaszcza w przypadku dezodorantów, takiego związku nie ma. Aluminium z pewnością nie wiąże się z rakiem piersi u kobiet (podobnie jak parabeny)

Jak pokazują badania na zwięrzętach powszechnie stosowany triclosan może być toksyczny dla wątroby i trzustki. Aby zmniejszyć ekspozycję człowieka na ten składnik jego użycie jest ściśle kontrolowane. W związku z powyższym nie można go stosować np. w dezodorantach w sprayu (ale w sztyfcie już tak - w niewielkim stężeniu, bezpiecznym dla zdrowia).

Składniki dezodorantów i antyperspirantów mogą działać drażniąco lub powodować alergie - dotyczy to zwłaszcza syntetycznych substancji zapachowych, glikolu propylenowego, triclosanu, parabenów (te ostatnie są już rzadko stosowane). 

Wbrew powszechnej opinii dezodoranty i antyperspiranty nie mają wpływu na termoregulację oraz usuwanie toksyn z organizmu.

W szczegółach
Podpowiedz coś

Dla zdrowia nie ma znaczenia czy używasz dezodorantu czy antyperspirantu

W rzeczywsitości oba kosmetyki zawierają bardzo podobne substancje - ich celem jest zahamowanie wydzielania potu i zamaskowanie nieprzyjemnego zapachu.

Ich stosowanie nie ma wpływu na termoregulację oraz pozbywanie się toksyn z organizmu.

Podpowiedz coś

Antyperspiranty czopują ujścia gruczołów potowych i mogą ograniczyć pocenie pod pachami od 20 do 60% w zależności od składu. 

Dezodoranty mają przede wszystkim wydzielać ładny zapach maskujący zapach potu- często jednak oba produkty mają bardzo podobny skład.

Podpowiedz coś

Pot służy organizmowi głównie do termoregulacji, gruczoły ekrynowe biorące udział w termoregulacji są rozmieszczone równomiernie na całym ciele, te w okoliach pach stanowią zaledwie 1% wszystkich gruczołów tego rodzaju. Stosowanie antyperspirantów nie ma wpływu na termoregulację.

Podpowiedz coś

Antyperspirant jest również obojętny dla usuwania produktów przemiany materii, które w pocie obecne są w ilościach minimalnych (w 99% składa się on z wody) i również usuwane są przez gruczoły znajdujące się na całym ciele. Zablokowanie gruczołów potowych pod pachami nie ma więc wpływu na pozbywanie się przez organizm produktów przemiany materii, nie ma szkodliwego wpływu na organizm, nie powoduje odkładania toksyn, powstawania raka piersi itd.

Podpowiedz coś

Należy pamiętać, aby dezodorantów i antyperspirantów nie stosować na uszkodzoną skórę - do naszego organizmu łatwiej mogą przedostać się substancje szkodliwe dla naszego zdrowia, istnieje również większe ryzyko podrażnień.

Podpowiedz coś
Podpowiedz coś

Aluminium

Powszechnie  stosowane w kosmetykach (dezodorantach, antyperspirantach, kremach do opalania, szminkach, cieniach do powiek, pastach do zębów). W dezodorantach i antyperspirantach ma zmniejszać wydzielanie potu.

Niewyjaśniona pozostaje kwestia związku aluminium i choroby Alzheimera.

Występuje w nich jako chlorowodorotlenek glinu (ang. aluminium chlorohydrate), związki aluminiowo-cyrkonowe - chlorowodorotlenek glinowo-cyrkonowy (ang. aluminium zirkonium chlorohydrate glycine complex), chlorek glinu (ang. aluminium chloride).

Podpowiedz coś

Glin jest powszechnie obecny w przyrodzie. Wiele produktów jest naturalnie bogatych w ten pierwiastek np. herbata, przyprawy, więc jego niewielkie ilości nie są szkodliwe dla zdrowia.

Podpowiedz coś

Stosowanie dezodorantów i antyperspirantów z aluminium nie ma związku z rakiem piersi.

Powodem rozpoczęcia badań nad związkiem raka piersi i aluminium był fakt występowania raka piersi w górnej, zewnętrznej części piersi, zlokalizowanej blisko pachy.

W tej chwili nie ma zgody co do tego, w jaki sposób rozłożone jest aluminium w piersiach kobiet chorych. Niektóre badania wskazują, że aluminium gromadzi się głównie w górnej zewnętrznej części piersi, czyli tam, gdzie najczęściej pojawiają się nowotwory piersi. Inne badania wskazują, że rozkład jest bardziej równomierny i nie ma istotnych różnic między zawartością aluminium w tkance piersi zajętej nowotworem a pozostałą zdrową tkanką piersi.

W części badań wykazano, że tkanka piersi zajęta nowotworem zawiera większą ilość aluminium niż tkanka zdrowa. Jedno z badań tego nie potwierdziło, należy jednak wspomnieć, że było gorsze metodologicznie, ponieważ nie miało grupy kontrolnej. 

Ponadto ilość aluminium w chorej tkance może być raczej skutkiem choroby niż jej przyczyną, jak sugerują badania przeprowadzane na zwierzętach. Wyższy poziom aluminium znaleziono w tkance piersiowej zwierząt cierpiących na chorobę nowotworową w porównaniu ze zwierzętami zdrowymi

Istnieje badanie sugerujące, że depilowanie pach połączone ze stosowaniem dezodorantów i antyperspirantów może korelować z obniżeniem wieku zachorowania na raka piersi. Związek przyczynowo-skutkowy nie został jednak ustalonyPonadto samo badanie miało wady metodologiczne: nie było grupy kontrolnej i nie wiadomo, w jakim wieku kobiety rodziły swoje pierwsze dziecko, co również mogło wpłynąć na wiek wystąpienia nowotworu.

Badania na dużych grupach kobiet (epidemiologiczne) nie wykazują korelacji między rakiem piersi a stosowaniem antyperspirantów i dezodorantów. Mniejsze badania wskazują natomiast na rolę innych dobrze znanych czynników ryzyka: doustnej antykoncepcji hormonalnej i obciążenia genetycznego.

Podpowiedz coś

Nierozstrzygnięta pozostaje kwestia wchłaniania aluminium przez skórę. 

W tej chwili brak jest rzetelnych badań na ten temat

Jedyne badanie przeprowadzone na ludziach odbyło się z udziałem tylko dwójki uczestników. Jego wynik wskazuje, że aluminium wchłania się średnio w 0,012%.

Podpowiedz coś

Aluminium nie jest uznawane za substancję kancerogenną. 

W badaniach na zwierzętach nie stwierdzono kancerogenności aluminium. Samo aluminium nie jest kwalifikowane jako kancerogenne dla ludzi, ale jego produkcja już tak.

Podpowiedz coś

Antyperspirantów i dezodorantów nie powinny używać osoby z chorobami nerek i małe dzieci. U osób dializowanych aluminium może być neurotoksyną, to znaczy działać toksycznie na układ nerwowowy.

Antyperspirantów i dezodorantów nie powinny używać osoby z chorymi nerkami, ponieważ usuwanie glinu z organizmu nie przebiega u nich prawidłowo, a dodatkowo wraz z przyjmowanymi lekami dostarczają swojemu organizmowi więcej glinu niż osoby zdrowe U osób dializowanych aluminium może działać toksycznie na układ nerwowyAntyperspirantów i dezodorantów nie powinno się stosować u małych dzieci, ponieważ ich nerki nie są jeszcze w pełni dojrzałe.

Podpowiedz coś

Nie wiadomo, czy istnieje i na czym miałby polegać związek między przyswajaniem aluminium jako takiego (które jest powszechnie obecne w żywności i wodzie), a chorobą Alzheimera. 

Niestety niewiele jest również badań, które sprawdzałyby związek pomiędzy stosowaniem dezodorantów i antyperspirantów a chorobą Alzheimera - najprawdopodobniej takiego związku nie ma.

Najprawdpodobniej nie istnieje bezpośredni związek między aluminium a chorobą AlzheimeraByć może aluminium ma znaczenie jako jeden z czynników ryzyka zwiększający prawdopodobieństwo wystąpienia tej chorobyale w tym momencie nie uznaje się ekspozycji na aluminium za czynnik bezsprzecznie zwiększający ryzyko zachorowania na Alzheimera, do takich należą jak na razie tylko wiek, obciążenie genetyczne, trisomia oraz zmiany w genotypieBadania na dużych grupach ludzi sugerują, że nie tylko aluminium, ale również i inne metale takie jak cynk, żelazo, miedź mogą mieć wpływ na rozwój choroby Alzheimera.

Istnieje mało badań sprawdzających związek między stosowaniem antyperspirantów i dezodorantów z aluminium a chorobą Alzheimera. Jedno z badań stwierdza taki związek, ale występowały częste braki danych, a grupa badanych osób była niewielka, dlatego badanie to nie jest wystarczająco wiarygodneBadanie przeprowadzone w znacznie większej skali i ze szczegółowymi danymi dotyczącymi m.in. stosowania antyperspirantów nie wykazało żadnego związku między użyciem tych kosmetyków a chorobą Alzheimera.

Podpowiedz coś

Triclosan 

Stosowany powszechnie np. w mydłach do rąk, żelach pod prysznic, ponieważ ma właściwości antybakteryjne i konserwujące. 

Istnieją ograniczenia w stosowaniu triclosanu w produktach kosmetycznych.

Odnaleźć go można pod nazwami triclosan (5-chloro-2-[2,4-dichlorophenoxy]phenol).

Podpowiedz coś

Triclosan może być zawarty w mydłach antybakteryjnych, żelach pod prysznic, pastach do zębów, korektorach do twarzy.

Podpowiedz coś

Dezodoranty mogą zawierać triclosan, jednak nie w każdym on występuje. Nie ma dokładnych informacji o tym, ile dezodorantów i antyperspirantów zawiera triclosan, ale na liście 105 preparatów polecanych przez dermatologów dla osób o skłonnościach do alergii, tylko jeden kosmetyk zawiera triclosan.

Podpowiedz coś

W chwili obecnej wprowadzono ograniczenia w stosowaniu triclosanu w kosmetykach.

Bezpieczne dla zdrowia jest używanie triclosanu w dezodorantach w sztyfcie (ale w sprayu już nie), płynach do płukania ust, pudrze do twarzy - uważa się, że stosowanie wymienionych produktów nie spowoduje nadmiernej ekspozycji na triclosan.

Dopuszczalne przez prawo stężenie triclosanu w dezodorancie w sztyfcie wynosi 0,3%.

Podpowiedz coś

Przez skórę wchłania się w 3-14%, najprawdopodobniej łatwiej wchłania się do organizmu, kiedy jest wdychany.

Podpowiedz coś

W badaniach laboratoryjnych triclosan nie wykazywał genotoksyczności, to znaczy nie wpływał negatywnie na DNA.

Podpowiedz coś

Triclosan w takiej ilości, w jakiej znajduje się w dezodorantach i antyperspirantach nie powinien podrażniać skóry.

Podpowiedz coś

Badania na zwierzętach wskazują, że triclosan może działać toksycznie (w najgorszym scenariuszu może sprzyjać rakowi wątroby). Badania nie były jednak prowadzone na ludziach i były wykonywane przy dużym stężeniu triclosanu.

Badania na zwierzętach wskazują, że triclosan w różnym stopniu działa toksycznie na wątrobę: w zależności od gatunku zwierzęcia działanie triclosanu się różni, w przypadku niektórych zwierząt jest minimalnie toksyczny dla wątroby, w przypadku innych sprzyja powstawaniu guzów tego narządu. Badania na zwierzętach dotyczące toksyczności przeprowadza się ze znacznie wyższymi stężeniami substancji niż te, na które mogą być narażeni ludzie. W tym momencie nie formułuje się zaleceń dotyczących ograniczenia triclosanu z powodu potencjalnej toksyczności dla wątroby, a dawki triclosanu zawarte w kosmetykach uznaje się za bezpieczne.

Podpowiedz coś

Przypuszcza się, że triclosan może jako jedna z wielu substancji negatywnie oddziaływać na system hormonalny ludzi, ale badania tego nie potwierdziły.

Podejrzewa się, że triclosan może być jednym z tysięcy związków chemicznych negatywnie oddziałujących na system hormonalny ludzi  [endocrine disrupting chemicals, EDCs], ale wyniki badań dotąd tego nie potwierdziły. Wiadomo jednak, że triclosan może oddziaływać na poziom hormonów tarczycy u szczurów jednak duża podatność tych zwierząt na wahania hormonów tarczycy, które są powodowane związkami chemicznymi oraz różnice między mechanizmami hormonalnymi związanymi z tarczycą u szczurów a tymi występującymi u ludzi nie pozwalają na przenoszenie wyników na człowieka.

Podpowiedz coś

Triclosan zaliczany jest do substancji o znanym potencjale uczulającym co oznacza, że ten składnik może odpowiadać za reakcję alergiczną, pojawiającą się u niektórych osób po użyciu kosmetyku.

Część składników kosmetycznych to alergeny. Unia Europejska stworzyła listę składników, które mają potencjał uczulający tzn. wiadomo na pewno, że część osób właśnie na te składniki ma uczulenie. Nie wiadomo jednak, jak duży jest ten odsetek. Ponieważ składników kosmetycznych jest bardzo wiele - na jeden zapach może składać się nawet 300 substancji, a każda z nich teoretycznie mogłaby powodować alergię - lista ta nie jest kompletna. Może się więc zdarzyć, że dana osoba ma uczulenie na składnik, który nie został przez UE wyodrębiony jako znany alergen.

Podpowiedz coś

Parabeny  

Stosuje się je jako konserwanty w wielu produktach (między innymi dezodorantach i antyperspirantach) oraz żywności i lekach.

W kosmetykach występują jako: etyloparaben, butyloparaben, metyloparaben, propyloparaben.

Podpowiedz coś

Parabeny to konserwanty, które znajdują się w żywności, kosmetykach i lekach.

 

Rzadko znajdują się w dezodorantach i antyperspirantachponieważ ich rolę przejmują inne składniki, aktualnie mniej niż 2% antyperspirantów i dezodorantów zawiera parabeny.

Podpowiedz coś

Stężenie pojedynczego parabenu w kosmetyku nie może być większe niż 0,4%, a jeśli występuje więcej niż jeden paraben, stężenie nie może być większe niż 0,8%. Zwykle stężenia są nie większe niż 0,3%.

Podpowiedz coś

Najprawdopodobniej w małym stopniu wchłaniają się przez skórę (1-3,5%).

Nie wiadomo dokładnie, w jakim stopniu parabeny wchłaniają się przez skórę. Ze względu na różne wyniki badań w Unii Europejskiej przyjęto, że parabeny wchłaniają się dość słabo (na poziomie 3,5%) - dla bezpieczeństwa założono wyższy poziom wchłaniania niż ten, który przedstawiał w swoich badaniach przemysł kosmetyczny (wg badań branży kosmetycznej wchłanianie przez skórę jest jeszcze mniejsze i wynosi 1%).

Podpowiedz coś

W badaniach na zwierzętach parabeny nie posiadają działania toksycznego, rakotwórczego, nie wywołują też wad płodu ani nie uszkadzają DNA.

Podpowiedz coś

W zależności od rodzaju parabeny oddziałują na receptory estrogenu od 1000 do 170 000 słabiej niż naturalne hormony, to znaczy, że parabeny naśladują zachowanie ludzkich hormonów, ale w stopniu nieistotnym dla organizmu.

Podpowiedz coś

Są w większości metabolizowane w organizmie do substancji bezpiecznej dla człowieka, która w najgorszym wypadku jest minimalnie podobna do estrogenu.

Badania nad ludźmi sugerują, że parabeny są w większości metabolizowane do PHBA, czyli kwasu p-hydroksybenzoesowego. Kwas ten uznawany jest za całkowicie bezpieczny dla organizmu człowieka, chociaż wyniki badań nie są jednoznaczne jeśli chodzi o jego podobieństwo do estrogenu: według części z nich PHBA wcale nie przypomina estrogenu swym działaniem w organizmie, ale wg innych może działać 1000 razy słabiej niż naturalny hormon.

Podpowiedz coś

Badania wskazują, że dezodoranty i antyperspiranty nie mają związku z rakiem piersi.

 

Z kolei badania, które przyczyniły się do postawienia tez o rakotwórczości parabenów zostały zakwestionowane pod względem metodologii i założeń.

Wysunięto hipotezę o związku parabenów z rakiem piersi na podstawie kilku założeń:

  1. Dezodoranty i antyperspiranty stosuje się codziennie na pachę, która znajduje się blisko piersi.

  2. Najwięcej nowotworów piersi znajduje się najbliżej pachy, w zewnętrznej części piersi.

  3. Wiadomo, że rak piersi jest nowotworem hormonozależnym, to znaczy wpływ na jego rozwój mają hormony, konkretnie estrogen.

  4. Parabeny posiadają słabe estrogenne działanie.

  5. Parabeny znajdują się w ogromnej większości kosmetyków.

  6. Parabeny znaleziono w tkance nowotworów piersi.

Badania, które przyczyniły się do wysunięcia takich wniosków zostały zakwestionowane, skrytykowano między innymi:

  • metodologię badań (np. nie wiadomo, czy parabeny występują w tkance piersi kobiet zdrowych);

  • ich założenia (98% dezodorantów i antyperspirantów nie zawiera parabenów).

Podkreślono również brak korelacji między stosowaniem dezodorantów i antyperspirantów z rakiem piersi stwierdzony w badaniach na dużych grupach kobiet. Wskazano, że najczęściej występującym w tkankach parabenem jest ten o najsłabszym działaniu estrogennym.

Komitet Naukowy ds. Bezpieczeństwa Konsumentów (SCCS) w Unii Europejskiej stwierdził, że nie ma podstaw, by sądzić, że istnieje jakikolwiek związek między dezodorantami i antyperspirantami a rakiem piersi.

Podpowiedz coś

Zaliczane są do substancji o znanym potencjale uczulajacym co oznacza, że ten składnik może odpowiadać za reakcję alergiczną, pojawiającą się u niektórych osób po użyciu kosmetyku.

Część składników kosmetycznych to alergeny. Unia Europejska stworzyła listę składników, które mają potencjał uczulający tzn. wiadomo na pewno, że część osób właśnie na te składniki ma uczulenie. Nie wiadomo jednak, jak duży jest ten odsetek. Ponieważ składników kosmetycznych jest bardzo wiele - na jeden zapach może składać się nawet 300 substancji, a każda z nich teoretycznie mogłaby powodować alergię - lista ta nie jest kompletna. Może się więc zdarzyć, że dana osoba ma uczulenie na składnik, który nie został przez UE wyodrębiony jako znany alergen.

Podpowiedz coś

Ftalany  

Używane jako nośnik zapachów, są często stoswane w przemyśle farmaceutycznym, tekstylnym.

W składzie produktów występują często jako phthalates. 

Podpowiedz coś

Ftalany stosowane są powszechnie, zawarte są nie tylko w kosmetykach, ale występuja powszechnie w naszym otoczeniu np. w tekstyliach, podłogach, tabletkach, zabawkach, farbach, więc trudno stwierdzić, jaki wpływ na człowieka mają ftalany zawarte tylko w kosmetykach

Podpowiedz coś

Aktualne badania sugerują niskie wchłanianie ftalanów przez skórę.

Podpowiedz coś

Badania wskazują, że dezodoranty zawierają tylko jeden ftalan - DEP - i uznają ten ftalan za bezpieczny dla człowieka.

Przeprowadzone w USA badania wskazują, że dezodoranty zawierają tylko ftalan - DEP. Jest uważany za substancję bezpieczną. DEP znajduje się głównie w perfumach, badania pokazały, że stanowi maksymalnie 2,2% kosmetyków i słabo wchłania się przez skórę. Istnieją badania na dużych grupach osób (epidemiologiczne), które sprawdzały działanie ftalanów DEP oraz DMP, i wskazały na osłabienie niektórych markerów zdolności reprodukcyjnych mężczyzn, ale wyniki te nie są spójne. Generalnie przyjmuje się, że DEP jest bezpieczny dla ludzi. Ftalan DMP nie jest stosowany w kosmetykach.

Podpowiedz coś

Ftalany DEHP, BBP i DBP w opinii Unii Europejskiej spełniają kryteria substancji szkodliwie wpływających na rozrodczość i są zakazane w kosmetykach.

Podpowiedz coś

Zakazane ftalany mogą znajdować się w kosmetykach w ilościach śladowych, ponieważ przenikają tam z opakowań kosmetyków

W produkcji opakowań kosmetyków wolno używać ftalanów, które zabronione są jako składniki kosmetyków, ponieważ przenikanie zachodzi w minimalnym stopniu i nie stanowi zagrożenia dla człowieka

Podpowiedz coś

Formaldehyd

Występuje dość powszechnie w naszym otoczeniu - np. powietrzu zanieczyszonym wyziewami samochodwowymi oraz powstałymi podczas budowy domów, spalania śmieci.

Formaldehyd nie jest stosowany bezpośrednio w dezodorantach i antyperspirantach, jest jednak wydzielany przez niektóre konserwanty np. germall 115, które są stosowane w kosmetykach.

Podpowiedz coś

Konserwant stosowany w kosmetykach, w największej ilości (0,5%) w lakierach do paznokci, w pozostałych kosmetykach 0,2%, w produktach do higieny jamy ustnej 0,1%. Wymienia się go w składzie, jeśli w kosmetyku znajduje się w ilości stanowiącej więcej niż 0,05% całego kosmetyku.

Podpowiedz coś

Formaldehyd nie jest stosowany bezpośrednio w dezodorantach i antyperspirantach, jest jednak wydzielany przez niektóre konserwanty. Są to niewielkie ilości, które nie zagrażają człowiekowi.

Konserwant germall 115 (imidazolidynylomocznik; nazwa handlowa Euxyl K200), może być zawarty w w kosmetykach w niewielkiej ilości (0,6%). Germall 115 wydziela formaldehyd, dzięki czemu kosmetyk nadaje się długo do użytku. Germall 115 jest szeroko stosowany w kosmetykach, zwłaszcza dezodorantach i szamponach, czasami również w lekach do stosowania na skórę.

Podpowiedz coś

Formaldehyd występuje dość powszechnie w naszym otoczeniu, przede wszystkim w powietrzu zanieczyszczonym wyziewami samochodowymi, wyziewami powstałymi podczas budowy i wykańczania domów, pochodzącymi z pieców do spalania śmieci itd.

Podpowiedz coś

Formaldehyd jest rakotwórczy w dużym stężeniu (np. w dymie papierosowym w zamkniętym pomieszczeniu) utrzymywanym przez długi czas.

Formaldehyd uznany został za substancję rakotwórczą, jego duże stężenie w powietrzu utrzymujące się przez długi czas powoduje powstawanie nowotworów górnej części układu oddechowego (nosa, gardła itd.). Szkodliwe stężenie formaldehydu w powietrzu łatwo osiągnąć, wypalając kilka papierosów w krótkim czasie w niewielkim pomieszczeniu.

Podpowiedz coś

Działa drażniąco na układ oddechowy, śluzówkę nosa, gardła, oczu. W kontakcie ze skórą może działać drażniąco, ale efekt ustępuje natychmiast po usunięciu formaldehydu z powierzchni skóry; indywidualna wrażliwość na formaldehyd jest bardzo zróżnicowana.

Podpowiedz coś

Zapachy syntetyczne

Znajdują się właściwie we wszystkich produktach kosmetycznych i chemii gospodarczej, są znacznie tańsze i łatwiejsze w produkcji niż zapachy naturalne.

Zapachy synetyczne mogą znaleźć się w składzie np. pod postacią: Amyl cinnamal (CAS No 122-40-7), Benzyl alcohol (CAS No 100-51-6) i wieloma innymi (pełna lista w tekście).

Podpowiedz coś

Teoretycznie każdy zapach może uczulać, w praktyce w Europie wyróźnia się 26 najbardziej alergizujących zapachów; muszą one być wymienione w składzie wszystkich kosmetyków, także dezodorantów.

  • Amyl cinnamal (CAS No 122-40-7)

  • Benzyl alcohol (CAS No 100-51-6)

  • Cinnamyl alcohol (CAS No 104-54-1)

  • Citral (CAS No 5392-40-5)

  • Eugenol (CAS No 97-53-0)

  • Hydroxy-citronellal (CAS No 107-75-5)

  • Isoeugenol (CAS No 97-54-1)

  • Amylcin-namyl alcohol (CAS No 101-85-9)

  • Benzyl salicylate (CAS No 118-58-1)

  • Cinnamal (CAS No 104-55-2)

  • Coumarin (CAS No 91-64-5)

  • Geraniol (CAS No 106-24-1)

  • Hydroxy-methylpentylcyclohexenecarboxaldehyd (CAS No 31906-04-4)

  • Anisyl alcohol (CAS No 105-13-5)

  • Benzyl cinnamate (CAS No 103-41-3)

  • Farnesol (CAS No 4602-84-0)

  • 2-(4-tert-Butylbenzyl) propionald-hyd (CAS No 80-54-6)

  • Linalool (CAS No 78-70-6)

  • Benzyl benzoate (CAS No 120-51-4)

  • Citronellol (CAS No 106-22-9)

  • Hexyl cinnam-aldehyd (CAS No 101-86-0)

  • d-Limonene (CAS No 5989-27-5)

  • Methyl heptin carbonate (CAS No 111-12-6)

  • 3-Methyl-4-(2,6,6-tri-methyl-2-cyclohexen-1-yl)-3-buten-2-one (CAS No 127-51-5)

  • Oak moss and treemoss extract (CAS No 90028-68-55)

  • Treemoss extract (CAS No 90028-67-4)
Podpowiedz coś

Poza wymienionymi substancjami w dezodorancie/antyperspirancie mogą znajdować się również inne składniki, których nie trzeba wymieniać, a potencjalnie mogą uczulać - to, co odczuwamy jako jeden zapach składa się nawet z 300 lub więcej różnych substancji zapachowych. Substancje, które same nie mają zapachu, ale maskują inne zapachy, również mogą uczulać.

Podpowiedz coś

Osoba uczulona, która wdycha zapach, na który ma uczulenie, raczej nie będzie mieć objawów reakcji alergicznej. Ta pojawia się w kontakcie substancji ze skórą oraz w momencie, gdy stężenie zapachu w powietrzu jest bardzo wysokie.

Podpowiedz coś

Nie wiadomo, jakie są konsekwencje długofalowego stosowania zapachów syntetycznych. Spośród nich wątpliwości budzi np. piżmo syntetyczne oraz jego wpływ na ludzkie zdrowie, dlatego używa się go coraz mniej.

Ze względu na fototoksyczność i neurotoksyczność jeden z rodzajów piżma syntetycznego jest zakazany w UE już od 1995 r, niektóre sposoby użycia innych rodzajów piżma podlegają regulacjom. Piżmo syntetyczne akumuluje się w tkankach, ale nie wiadomo, jaki dokładnie ma wpływ na ludzi. Jego ilość w kosmetykach maleje. Podejrzewa się, że piżmo może wywierać wpływ na ludzką gospodarkę hormonalną. W badaniach na szczurach syntetyczne piżmo w bardzo wysokich stężeniach, które nie występują w kosmetykach ani środowisku naturalnym, zakłócało rozwój układu rozrodczego oraz rozwój płodu.

Podpowiedz coś

Glikol propylenowy 

Substancja nawilżająca, ułatwia transport innych składników kosmetyku w głąb skóry. 

Znajduje się w wielu produktach, np. dezodorantach w sztyfcie, może widnieć pod nazwą propylene glycol.

Podpowiedz coś

Analiza wyników badań na ludziach i zwierzętach dokonana przez ekspertów wskazuje, że glikol propylenowy jest bezpiecznym składnikiem kosmetyków

Podpowiedz coś

Należy do substancji o znanym potencjale uczulającym,co oznacza, że ten składnik może odpowiadać za reakcję alergiczną, pojawiającą się u niektórych osób po użyciu kosmetyku.

Część składników kosmetycznych to alergeny. Unia Europejska stworzyła listę składników, które mają potencjał uczulający tzn. wiadomo na pewno, że część osób właśnie na te składniki ma uczulenie. Nie wiadomo jednak, jak duży jest ten odsetek. Ponieważ składników kosmetycznych jest bardzo wiele - na jeden zapach może składać się nawet 300 substancji, a każda z nich teoretycznie mogłaby powodować alergię - lista ta nie jest kompletna. Może się więc zdarzyć, że dana osoba ma uczulenie na składnik, który nie został przez UE wyodrębiony jako znany alergen.

Podpowiedz coś

Krzemionka 

Związek pochodzenia naturalnego

W kosmetykach pełni rolę wypełniacza (pudry, podkłady), ponieważ silnie absorbuje sebum i wilgoć. Stosowana jest często w naturalnych kosmetykach mineralnych do makijażu. W antyperspirantach i dezodorantach neutralizuje zapach potu.

W składzie może występować pod nazwą silica.

Podpowiedz coś

W dezodorantach i antyperspirantach stosuje się ją razem z tlenkiem magnezu.

Podpowiedz coś

Praca w przemyśle stosującym krzemionkę krystaliczną może powodować pylicę i sprzyjać rakowi płuc - choć nie wiadomo, jaka jest rola samej krzemionki. Jednak ekspozycja na krzemionkę krystaliczną osób pracujących w przemyśle jest nieporównywalnie większa niż ekspozycja zwykłych ludzi.

Uważa się krzemionki krystaliczne występujące w przemyśle za czynnik pylicotwórczy oraz podejrzewa je o działanie rakotwórcze u ludzi narażonych na duży kontakt z nimi (ryzyko zawodowe). Krzemionka krystaliczna ma sprzyjać nowotworom płuc, ale wyniki badań są trudne w interpretacji, ponieważ u badanych występowały również inne czynniki kancerogenne takie jak palenie papierosów. Stwierdzono rakotwórczość krzemionki w wypadku szczurów: typ nowotworu zależał od sposobu podawania zwierzęciu substancji.

Podpowiedz coś

Wg stanowiska FDA (Amerykańska Agencja ds. Żywności i Leków) krzemionka używana w kosmetykach jest substancją bezpieczną.

Podpowiedz coś

Talk

Zawarty jest w bardzo wielu kosmetykach, szczególnie w pudrach do twarzy, podkładach, cieniach do powiek.

W dezodorantach i antyperspirantach pochłania pot i neutralizuje jego zapach. Jest bardzo łagodny dla skóry, dlatego stosuje się go do pielęgnacji niemowląt.

Podpowiedz coś

Stosowanie talku w pudrze do twarzy czy dezodorancie jest całkowicie bezpieczne i nie wiąże się w żaden sposób z rakiem jajnika.

Talk jako substancja potencjalnie sprzyjająca rozwojowi raka jajnika - dotąd tego nie potwierdzono - mógłby mieć wpływ na rozwój tego nowotworu wyłącznie stosowany bezpośrednio na narządy płciowe. Stosowanie talku w inny sposób np. pod pachami czy na twarzy jest całkowicie bezpieczne.

Podpowiedz coś

Talk stosowany w kosmetyce nie zawiera azbestu.

Założenie o silnym powiązaniu azbestu i talku jest błędne. Talk i azbest formują się w różnych procesach geologicznych, znajdują się również w innych warstwach geologicznych ziemi. Rzeczywiście pokłady talku w procesie wydobywczym mogą zostać zanieczyszczone azbestem, ale można tego uniknąć.

Wczesne badania (z lat 70. XX w.) korzystały z metod analitycznych, którymi posługiwano się nieprawidłowo lub mylnie interpretowano uzyskane wyniki. Stąd pochodzi przekonanie o wysokim zanieczyszczeniu talku włóknami azbestu

Badania z 2012 r. zlecone przez FDA (amerykańska Agencja ds. Żywności i Leków) wykazały, że pochodzące z przemysłu próbki talku oraz kosmetyków zawierających talk nie były zanieczyszczone azbestem. Metody analityczne, którymi posługuje się przemysł, by wykryć włókna azbestu, są bardzo czułe - wykrywają włókna azbestu nawet poniżej 0,05% zawartości.

Podpowiedz coś

Wdychanie talku stosowanego w kosmetyce nie powoduje nowotworów układu oddechowego.

Badania na szczurach pokazują, że talk może mieć działanie kancerogenne względem układu oddechowego zwłaszcza w przypadku samic, jednak użyty do badań talk miał parametry odmienne od talku stosowanego w kosmetyce. Cząsteczki talku były znacznie mniejsze od tych, które posiada talk kosmetyczny, dlatego łatwiej przedostawały się do układu oddechowego zwierząt. Uważa się, że taki efekt nie zachodzi w wypadku talku stosowanego w kosmetyce ze względu na jego odmienne parametry. Talk kosmetyczny zgodnie z obecną wiedzą nie ma żadnego wpływu na rozwój raka płuc.

Podpowiedz coś

Podejrzewa się, że talk stosowany w okolicach intymnych może sprzyjać powstawaniu nowotworu jajnika, ale badania tego nie potwierdziły.

Czy wiesz, że możesz mieć wpływ na zawartość tego artykułu?

Jesteśmy otwarci na nowe wskazówki i źródła. Będziemy na bieżąco uwzględniać Twoje podpowiedzi!

Nie teraz

Mózgi popierają podawane informacje źródłami - najczęściej badaniami i rzetelnymi artykułami naukowymi.

Informacje, do których dowiązane są źródła podkreślone są na żółto. Pełna lista źródeł znajduje się też na dole artykułu.

Pomóż nam udoskonalić artykuł dodając podpowiedzi do poszczególnych jego fragmentów.

Możesz śmiało wytykać nam błędy, wskazywać wartościowe źródła wiedzy i zadawać pytania!

Jak pomocny był dla Ciebie ten artykuł?

Czy jest coś, w czym moglibyśmy się poprawić?

Wyślij opinię Nie teraz

Dziękujemy za Twoją opinię!

Źródła, które przeanalizowały Mózgi (łącznie 62)

Zobacz wszystkie